امیرحسین استقلال، رئیس جهاددانشگاهی فارس در گفت‌وگو با ایکنا از فارس، در تحلیل جایگاه جهاد علمی در اندیشه رهبر شهید انقلاب، بر این نکته تأکید کرد: علم در این دیدگاه، از دایره منافع شخصی و ارتقای رده‌های علمی خارج شده و به یک استراتژی تمدنی تبدیل می‌شود. 

وی تصریح کرد: مؤلفه‌های اصلی جهاد علمی، ترکیبی از «بصیرت سیاسی»، «تخصص فنی» و «روحیه ایثاری» است؛ به گونه‌ای که پژوهشگر نه در آزمایشگاه‌های بسته، بلکه در میدان نیازهای جامعه، نقش‌آفرین باشد.

رئیس جهاددانشگاهی فارس در تشریح ضرورت این رویکرد بیان کرد: رهبر شهید انقلاب، جهاد علمی را یکی از الزامات حیاتی پیشرفت کشور می‌دیدند، زیرا در توازن قدرت جهانی، استقلال سیاسی بدون پشتوانه علمی-فناورانه، توخالی و آسیب‌پذیر است. از نگاه ایشان، هر دستاورد علمی که منجر به کاهش وابستگی کشور به دنیای بیرونی شود، در واقع یک پیروزی استراتژیک در جبهه جنگ نرم و سخت است و تخصص باید در خدمت تمدن‌سازی قرار گیرد.

تغییر پارادایم در دانشگاه‌ها؛ پایان دوران مقاله‌محوری

استقلال در ادامه به نقد وضعیت موجود در مراکز آموزش عالی پرداخت و تأکید کرد: برای تحقق منویات رهبر شهید، دانشگاه‌ها باید پارادایم خود را به کلی تغییر دهند. 

وی معتقد است دانشگاه نباید صرفاً مکانی برای تولید مقالات تئوریک در برج‌های عاج باشد، بلکه باید به کانون‌هایی تبدیل شود که اولویت‌های پژوهشی خود را مستقیماً از سئوالات صنعت و جامعه می‌گیرند.

استقلال در تحلیل موانع پیش‌رو، به رویکردهای سنتی در آموزش و نظام‌های ارزیابی غلط اشاره کرد و افزود: یکی از بزرگ‌ترین موانع جهاد علمی، تشویق پژوهشگران به تولید مقالاتی است که در هیچ کجا کاربرد ندارند. 

رئیس جهاددانشگاهی فارس برای رفع این موانع، لزوم بازنگری در نظام پاداش و ارزیابی را ضروری دانست تا حل مسئله ملی ارجحیت بیشتری نسبت به تعداد مقالات داشته باشد و دانش، از فضای انتزاعی به میدان عمل منتقل شود.

شرکت‌های دانش‌بنیان؛ بازوی اجرایی و تجاری‌سازی علم

وی همچنین به نقش شرکت‌های دانش‌بنیان در تحقق جهاد علمی اشاره کرد و این مراکز را «نقطه تلاقی علم و بازار» نامید و افزود: اگر دانشگاه، منبع تولید ایده است، شرکت‌های دانش‌بنیان بازوی تبدیل این ایده‌ها به محصولات تجاری و کاربردی هستند. 

رئیس جهاددانشگاهی فارس تأکید کرد: بدون حضور فعال این شرکت‌ها، زنجیره جهاد علمی گسسته می‌ماند و دستاوردهای علمی در کتابخانه‌ها خاک می‌خورند. 

به گفته وی، پیشرفت اقتصادی کشور در دهه جدید، مستقیماً به توانایی این شرکت‌ها در تبدیل دانش به ثروت و ارزش افزوده وابسته است و این امر تنها زمانی محقق می‌شود که گفتمان پیشرفت علم و فناوری، از یک شعار به یک برنامه عملیاتی در سطح ملی تبدیل شود.

مثلث طلایی؛ یکپارچگی پژوهش، فناوری و صنعت

رئیس جهاددانشگاهی فارس در خصوص راهکار عملی برای تحقق منویات رهبر شهید در حوزه تمدن‌سازی، بر ایجاد یک اکوسیستم یکپارچه تأکید کرد و گفت: ارتباط میان پژوهش، فناوری و صنعت نباید به صورت تکه‌تکه و موردی باشد، بلکه باید یک چرخه بسته ایجاد شود؛ به گونه‌ای که نیاز از صنعت آغاز شود، در مرکز پژوهش (دانشگاه) راهکار یابد، در مراکز فناوری (مانند جهاددانشگاهی) به نمونه اولیه تبدیل شود و مجدداً در صنعت به تولید انبوه برسد.

استقلال ادامه داد: این مثلث طلایی، تنها راه رسیدن به استقلال واقعی است و هرچه این زنجیره تقویت شود، ما به دیدگاه رهبر شهید در مورد تمدن نوین اسلامی و پیشتازی در عرصه‌های علمی نزدیک‌تر خواهیم شد و گام‌های عملی‌تری در مسیر استقلال ملی برخواهیم داشت.

انتهای پیام