به گزارش ایکنا، حجت‌الاسلام و المسلمین مهدی مهریزی؛ استاد حوزه علمیه، 17 اردیبهشت ماه در مراسم بزرگداشت فقیه زمان‌شناس، آیت‌الله محمدابراهیم جناتی، که با حضور جمعی از علما و استادان درس خارج حوزه علمیه، شاگردان و خانواده ایشان در ستاد دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قمtarget=”_blank”> برگزار شد، گفت: در فقه دو جریان اخباری و اصولی داریم و اخباری هم تا الان وجود دارد.

وی افزود: از جریان اصولی هم دو نوع برداشت وجود دارد؛ یکی نواندیش و دیگری سنتی. در صد سال اخیر حرف‌های خوب نواندیشانه زده شده است ولی وقتی چند فتوا کنار هم قرار گیرد جریان نواندیشی ایجاد می‌شود.

مهریزی با بیان اینکه 5 ویژگی برای نواندیشی دینی وجود دارد، تصریح کرد: حضور در زمان و درک واقعیات امروزه انسان. رویکرد نقادانه به باورها و دانش‌های گذشته(لذا اگر ما در برابر مشهورات علامت سؤال بگذاریم علم از آن جا شروع خواهد شد) پرهیز از نگاه تقدیس‌گرایانه از جمله این ویژگی‌ها است همچنین استفاده از تجربه و دانش بشر. رعایت ضوابط و قواعد مسلم و دیگری باور به ظرفیت‌های نهفته در سنت یعنی باور کنیم سنت می‌تواند مسائل روز را حل کند. 

این پژوهشگر تصریح کرد: حکومت و سیاست، حقوق بشر، مسائل زنان و ادیان و مذاهب حوزه‌هایی است که نواندیشی فقهی در آن بروز و ظهور دارد.

وی با بیان اینکه فقهای نواندیش چند دسته هستند، گفت: نسل اول که شش نفر هستند و از سال 1305 تا 1316 شمسی متولد شده‌اند، آیت الله معرفت، آیات جناتی، فضل‌الله و شمس‌الدین، صانعی و صادقی تهرانی شش عالم نواندیش نسل اول هستند.

وی ادامه داد: نسل دوم از دهه 1320 به دنیا آمدند مانند آیت‌الله مصطفی محقق داماد و …؛ نسل سوم هم از دهه 1330 و 1340 و بعد از آن هستند. 

مهریزی بیان کرد: آیت‌الله جناتی در بین فقهای نواندیش دو امتیاز ویژه داشتند. یکی اینکه مبانی آراء را منسجم کرده و نگاه جامع داشتند. گاهی یک فقیه خیلی روشنفکری و در مواردی خیلی سنتی رای داده‌اند که متناقض است. در حالی که باید حکومت و سیاست و مسائل زنان باید با هم دیده شود و آیت الله جناتی بخش زیادی از مسائل را مورد توجه قرار داده است.

وی با بیان اینکه ویژگی دیگر ایشان هم فقه مقارن و ادیان و مذاهب است، تصریح کرد: بررسی در منابع معتبر و در چارچوب اصولی معتدل. پرهیز از علم اصول احتیاطی. توجه به عرصه حکومتی. پرهیز از مباحث انتزاعی و توجه به ملاکات احکام و توجه به شرایط و مقتضیات اجرا از جمله ویژگی‌ آیت الله جناتی در صدور فتوا است. 

وی بیان کرد: در حوزه مسائل زنان 18 فتوا دارند که با فتاوای مشهور ناسازگار است. مثلا در مرجعیت و تقلید، مرد بودن شرط نیست؛ امام جماعت زن برای زن، تصدی مقام سیاسی و قضاوت، ادامه تحصیل در نزد استاد مرد، رانندگی، شرط نبودن اذن پدر در ازدواج دختر رشیده، چهار مورد طلاق که در اختیار زن است. حضانت و سرپرستی زن؛ وابستگی حضانت به شرایط؛ پیدایش بلوغ با عادت ماهانه، حق بیرون رفتن زن از منزل، نداشتن سن یائسگی، جواز ازدواج با زن اهل کتاب و ارث زن از همه ماترک.

انتهای پیام