به گزارش ایکنا از اصفهان، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر آیت‌الله‌ العظمی مظاهری به‌مناسبت ایام سوگواری حضرت سیدالشهدا(ع)، درس اخلاق معظم‌‌ له با موضوع «۱۰ حدیث نورانی از امام حسین(ع)» را منتشر می‌کند که در سایت خبرگزاری ایکنا بازنشر می‌شود.

«أعُوذُ بِاللهِ مِنَ الشَّیْطَانِ الرَّجیم

بِسْمِ اَللّٰهِ اَلرَّحْمٰنِ اَلرَّحِيمِ

الحمدلله ربّ العالمین والصلاة والسّلام علی خیر خلقه أشرف بریته ابوالقاسم محمّد صلّی‌ الله‌ علیه‌ و علی آله الطیّبین الطاهرین و عَلی جمیع الانبیاء وَالمُرسَلین سیّما بقیة الله فی الأرضین و لَعنة الله عَلی اعدائهم أجمعین.

روایت امروز، روایت ارزنده‌ای است، مخصوصاً برای سیر و سلوکی‌ها و کسانی که می‌خواهند به هدف برسند و به مقصود از خلقت برسند. روایت از لطافت خاصی برخوردار است. امیرالمؤمنین(ع) درباره دنیا می‌فرمایند: «فَإِنَّهَا عِنْدَ ذَوِي الْعُقُولِ كَفَيْ‏ءِ الظِّلِ‏؛ دنيا نزد خردمندان مانند برگشتن سايه است.» (نهج‌البلاغه، خطبه 63) دنیا و آنچه در دنیاست، در پیش اولیای خدا و صاحبان اندیشه، نظیر سایه است. سایه دیوار، سایه انسان چقدر ارزش دارد! دنیا و آنچه در دنیاست، پیش اولیای خدا ارزشش به این اندازه است.

بیشتر بخوانید:

اگر انسان بتواند دنیا را صرف آنجا کند که خدا گفته است، دنیای خوب است. زن خوب و شوهر خوب و مال حلال و اولاد صالح و شایسته و ریاستی که بتواند به‌واسطه آن به خلق خدا خدمت کند، بسیار ارزنده است. بنابراین، در قرآن، حَسَنه نامیده شده است. همین‌طور که بهشت را حسنه می‌گوید، این دنیا را هم حسنه می‌گوید. دستور داده شده در قرآن که ما بخوانیم. بنابراین، مشهور شده که در قنوت می‌خوانیم: «رَبَّنا آتِنا فِي‏ الدُّنْيا حَسَنَةً وَ فِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَ قِنا عَذابَ النَّار؛ پروردگارا، در اين دنيا به ما نيكى و در آخرت نيز نيكى عطا كن و ما را از عذاب آتش دور نگه دار.» (سوره بقره، آیه 201)

یعنی خدایا در دنیا به من زن خوب و شوهر خوب بده. خدایا در دنیا به من مال حلال بده. خدایا در دنیا به من ریاستی بده که بتوانم به خلق خدمت کنم. خدایا دنیایی به من بده که برای خود و اجتماعم مفید باشم. خدایا بهشت را هم به من بده. بنابراین، در میان ما شیعیان رسم شده که در قنوتمان بخوانیم: «رَبَّنا آتِنا فِي‏ الدُّنْيا حَسَنَةً وَ فِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَ قِنا عَذابَ النَّار.»

دنیا نعمت و وسیله است

اما اگر این دنیا صرف در بدبختی‌ها شد، به‌واسطه بی‌پولی، رباخور شد، پول پیدا کرد و به خلق خدا خدمت نکرد، نه‌تنها خمسش را نداد، بلکه به دیگران هم کمک نکرد، ریاست پیدا کرد و به‌واسطه آن ریاست، به دیگران ظلم کرد و حیف و میل کرد، معلوم است این دنیا بسیار بد است و انسان را جهنمی و بدبخت کرده است. بنابراین، دنیا نعمت خداست. این نعمت را گاهی در کارهای بد صرف می‌کنیم و جهنمی می‌شویم. گاهی در کارهای خیر صرف می‌کنیم و بهشتی می‌شویم. بنابراین، دنیا وسیله‌ای در دست ماست. مذمت از دنیا از این نظر درست نیست و تعریف دنیا هم از آن نظر درست نیست. نعمتی دست ماست و صرف هر چه کنیم، درستی و نادرستی آن پیدا می‌شود.

مطلب مهم‌تری که امیرالمؤمنین(ع) در اینجا دارند، این است که انسان به دنیا دلبستگی پیدا نکند. اولیای خدا به دنیا دلبستگی ندارند. تمام ریاست دنیا برای او باشد،‌ برایش تفاوتی ندارد. راوی می‌گوید در وقتی که دو ثلث جهان زیر نظر امیرالمؤمنین(ع) بود، یعنی در حکومت پنج ساله، نزد ایشان رفتم و دیدم که کفششان را وصله می‌کنند. گفتم آقا این کفش را به دیگری بدهید. شما رئیس دو ثلث جهان هستید. امیرالمؤمنین(ع) کفش را در مقابلش انداختند و گفتند این کفش چقدر ارزش دارد؟ گفتم هیچ. فرمودند این ریاست به اندازه این کفش در پیش من ارزش ندارد. من به این دنیا دلبستگی ندارم. شما چقدر به این کفش دلبستگی دارید، من همین مقدار هم دلبستگی ندارم، مگر اینکه به‌واسطه این ریاست و حکومتم حقی را اثبات کنم و باطلی را از بین ببرم. (نهج‌البلاغه، خطبه 33)

این دلبستگی به دنیا بسیار خطرناک است و از جاهایی که در روایات از آن بسیار منع شده، اینجاست: «حُبُّ الدُّنْيَا رَأْسُ‏ كُلِ‏ خَطِيئَةٍ؛ دنيادوستى ريشه هر خطاست.» (الکافی، ج 2، ص 131) انسان اگر به دنیا دلبستگی پیدا کند، ‌بیچاره و بدبخت می‌شود. دنیا بت او می‌شود و گاهی عروسکی درست می‌کند و او را می‌پرستد و گاهی بدتر از آن اینکه، در خانه و مغازه و ریاست، بت‌پرست است و به ریاست، پول و زن و بچه دلبستگی دارد و این بد است.

این دل از خداست و هر چه در این دل بیاید، شرک است: «قَلْبُ الْمُؤْمِنِ عَرْشُ الرَّحْمَنِ؛ قلب مؤمن عرش الهی است.» (بحارالأنوار، ج 55، ص 39)؛ «لَا يَسَعُنِي‏ أَرْضِي‏ وَ لَا سَمَائِي وَ لَكِنْ يَسَعُنِي قَلْبُ عَبْدِيَ الْمُؤْمِن‏؛ من در زمین و آسمانم نمی‌گنجم، ولی قلب بنده مؤمنم مرا در خود جای می‌دهد.» (عوالی اللئالی، ج 4، ص 7)

خدا را در کجا می‌توان پیدا کرد

من در عالم وجود نمی‌گنجم، اما اگر به راستی بخواهی مرا پیدا کنی، دل مؤمن است. دل ما جای خداست و هر چه غیر او در این دل بیاید، شرک و بت‌پرستی است. حال بعضی اوقات بت‌هایی در این دل هست، نظیر خانه خدا در زمان پیغمبر اکرم(ص) که 360 بت در آنجا بود. پیغمبر اکرم(ص) آرام شد، وقتی که توانست 360 بت را به دست خودش و به دست علی(ع) بشکند. این دل ما از خانه خدا مقرب‌تر است در پیش خدا. بنابراین، در روایت می‌خوانیم: «الْمُؤْمِنُ‏ أَعْظَمُ‏ حُرْمَةً مِنَ الْكَعْبَةِ؛ حرمت مؤمن از حرمت کعبه بالاتر است.» (الخصال، ج 1، ص 27)؛ «وَ إِنَّ الْمُؤْمِنَ عِنْدَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ أَعْظَمُ‏ مِنَ‏ الْمَلَكِ‏؛ مؤمن نزد خداوند، بزرگتر از فرشته مقرب است.» (بحارالانوار، ج 57، ص 299)

مؤمن در پیش خدا از ملک مقرب، مقرب‌تر است. جسم و روحش نه،‌ بلکه کسی که دل داشته باشد و جای خدا داشته باشد. در وقتی که جای خدا دارد و دل را برای خدا باز کرد، نور خدا در این دل وارد می‌شود. معلوم است که تا بت‌ها هست، از خدا و نور خدا خبری نیست. همه ریاضت‌ها،‌ سیر و سلوک‌ها و سفارش‌های علمای علم اخلاق برای همین است که انسان دل پیدا کند؛ یعنی همه بت‌ها را از دل بشکند تا دل از خدا شود.

اگر دلبستگی پیدا شود، ولو به یک انگشتر باشد، انسان را فلج می‌کند. اگر دلبستگی پیدا شود، ولو به یک خانه، انسان را بدبخت می‌کند و ما مثل اولیای خدا نباید به این دنیا دلبستگی داشته باشیم. ولو اینکه مال حلال هم باشد، اما دلبستگی به این دنیا انسان را بدبخت می‌کند. ولو ریاست باشد، در حالی که خدمت به خلق خدا می‌کند، اما این ریاست اگر دلبستگی آورد، انسان را بیچاره می‌کند و ما خوب است که کار کنیم و از خدا و امام حسین(ع) کمک بخواهیم.

امام حسین(ع) در وقتی که خدا جلو آمد، همه‌چیز را فدای خدا کرد. امام حسین(ع) غیرت خدایی دارد، اما همین امام حسین(ع) با این غیرتش حاضر شد زن و بچه‌اش را بدهد. اسارت عیال خیلی مشکل است. ابی‌عبدالله‌الحسین(ع) از وقتی که وارد کربلا شد تا روز عاشورا، به فکر زن و بچه بود. بنابراین، حمله می‌کرد و برمی‌گشت و می‌گفت: «لا حول و لا قوة الاّ بالله»، من بالای سر شما هستم؛ اما بنا شده زن و بچه را بدهد در راه خدا. در لحظه شهادت هم فرمود: «يا إلهي صبرا على قضائك و لا معبود سواك يا غياث المستغيثين.» (ینابیع الموده، ج 3، ص 82) خدایا، در دلم جز تو چیزی نیست. خدایا، در دلم جز تو کسی نیست. خدایا، کسی که تو را دارد، همه‌چیز دارد و کسی که تو را ندارد، هیچ ندارد.

این روایت می‌خواهد بگوید که اولیای خدا، پیغمبر(ص)، ائمه طاهرین(ع) و کسانی که صددرصد تابع این‌ها هستند و اسمشان اولیاست، دنیا در پیش این‌ها مثل سایه است. شما چقدر به سایه خودتان دلبستگی دارید؟! بنابراین، امیرالمؤمنین(ع) در نهج‌البلاغه می‌فرمایند، این دنیای شما، یعنی این دنیا که شما به آن دلبستگی دارید، پیش من هیچ ارزش ندارد.

گاهی می‌فرماید به اندازه کفش کهنه ارزش ندارد (نهج‌البلاغه، خطبه 33)، گاهی می‌فرماید این دنیای شما به اندازه آبی که از دماغ بز هم بیرون می‌آید، ارزش ندارد (نهج‌البلاغه، خطبه 3)، گاهی می‌فرماید این دنیای شما مثل استخوان خوک در دست آدم خوره‌ای است (نهج‌البلاغه، حکمت 236) استخوان خوک چقدر ارزش دارد؟! حال اگر دست آدم خوره‌ای باشد، چقدر ارزش دارد؟! امیرالمؤمنین(ع) در نهج‌البلاغه می‌فرمایند، دنیای شما یعنی این دنیا که به آن دلبستگی دارید، پیش من نفرت است. به اندازه‌ای نفرت است که مثل استخوان خوک در دست آدم خوره‌ای است. به اندازه‌ای نفرت است، مثل آبی که از دماغ بز بیرون می‌آید. به اندازه‌ای ارزش ندارد که مثل کفش کهنه است.

این‌ها بسیار اهمیت دارد و من از همه شما تقاضا دارم، در این چند روز می‌شود این نعمت بزرگ را پیدا کرد. چون می‌توان گفت دلبستگی امام حسین(ع) به دنیا از همه کمتر است. برای اینکه ایثار و گذشتش به ما می‌گوید، امام حسین(ع) این خصوصیت را نمایانده است که وقتی خدا و دین جلو بیاید، حاضرم همه‌چیزم را در راه خدا بدهم. حاضرم همه‌چیز فدای خدا شود، زیرا به خدا دلبستگی دارم و نه به این دنیا. وقتی به خدا دلبستگی دارم، حاضرم زن و بچه‌ام را در راه خدا بدهم.

و صلّی الله علی محمّد وَ آل محمّد.»

انتهای پیام