بر ساحل نور عنوان درس‌گفتاری است که تلاش دارد با بیانی ساده، مختصر و کاربردی به تفسیر قرآن بپردازد. حجت‌الاسلام‌ و‌المسلمین سیدجواد بهشتی؛ پژوهشگر قرآنی در هر قسمت از این بسته‌ روزانه نوشتاری و تصویری، به شرح یک صفحه‌ قرآن پرداخته و ترجمه تحت‌اللفظی، نکات و مفاهیم کلیدی آیات را بیان می‌کند. در ادامه خلاصه‌ای از توضیحات در مورد صفحه پنجم قرآن، آیاتی از سوره بقره از نظر می‌گذرد:

خداوند برنامه ما را در قالب کتابی به نام قرآن معین کرده و البته اجرای آن را نیز با فرستادن پیامبر(ص) به عنوان مربی ضمانت کرده است. باید به این نکته توجه داشت که یکی از روش‌های پیامبران در این مسیر هدایت، تبشیر و نوید دادن است، چنانکه خداوند در قرآن نیز ۳۵ مرتبه انسان‌های نیکوکار و درستکار را با عبارتی همچون بهشت‌هایی که از زیر درختان آن نهرهای آبی جاری است، تشویق کرده و بشارت می‌دهد.

اما باید دید که شرط لازم برای انجام کار نیکو و مورد رضایت خدا چیست؟ پیامبر(ص) بر حُسن فاعلی و حُسن فعلی در این زمینه تأکید دارند، یعنی هم خود فرد باید دارای خصایص و ویژگی‌های نیکوی شخصی باشد و هم کاری که انجام می‌دهد در رده افعال نیک و پسندیده تقسیم‌بندی شود؛ تأکیدی که قرآن نیز از آنها با دو واژه «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا» و «عَمِلُوا الصّالِحاتِ» یاد می‌کند.

آنچه که قرآن مؤمنان را به آن بشارت می‌دهد و توصیف حالاتشان در بهشت است مابه ازای دنیوی دارد. وقتی صحبت از باغاتی می‌کند که زیر درختان آن نهرهایی جاری است به این دلیل است که انسان در این دنیا نیز حس خوشایندی نسبت به آن دارند و با قرارگیری در چنین فضای خوش و خرمی، احساس نشاط و سرزندگی می‌کند. در حقیقت قرآن می‌گوید؛ اگر در این دنیا اقدام به انجام کارهای نیکو کنید، چنین موقعیتی در آن دنیا نصیبتان می‌شود که فرق ماهوی نیز با مظاهر دنیوی آن دارد، چرا که در دنیا همه چیز فانی است و همواره انسان نگران از دست دادن اموال و اختیارات خود است، حال آنکه در آن دنیا همه‌ چیز ازلی و ابدی است و هیچ خسران و کمبودی را نمی‌توان نسبت داد.

از جمله مظاهری که قرآن، مؤمنان و نیکوکاران را به تصاحب آنها در بهشت بشارت می‌دهد، همسران پاکیزه است. امری که مردمان دنیا با هر اعتقاد و دارا بودن هر کیش و قومیتی، باوری مشترک نسبت به آن دارند. در اختیار داشتن زوج و زوجه‌ای که فطرتی پاک داشته باشد و جسماً و روحاً منزه از هر آلودگی باشد. چنانکه ما در این دنیا بانویی همچون حضرت زهرا(س) را مورد ستاش قرار می‌دهیم و از میان ۲۴ اسم و لقبی که به آن حضرت نسبت داده می‌شود، غالب آنها معنایی جز پاکی و پاکدامنی نمی‌دهند.

در بخش دیگری از آیات سوره «بقره» که در صفحه پنجم قرار دارد، صحبت از «فاسقین» به میان می‌آید. افرادی که خداوند در قرآن آنها را گمراه و منحرف توصیف می‌کند و البته نه اینکه این امر خواست الهی باشد، بلکه خود ایشان زمینه و بستر را برای قرار گرفتن در مسیر انحراف و گمراهی فراهم کرده‌اند. افرادی که ویژگی بارزشان این است که پس از بستن پیمان با خدا، اقدام به پیمان‌شکنی کرده و رابطه خود را با مقولات ارزشی همچون خانواده، همسایه، ولایت و امامت منکر شده و به این وسیله در صف زیارنکاران قرار می‌گیرند.

بخش دیگری از آیات این صفحه از قرآن نیز به پدیده حیات انسان به عنوان یکی از بزرگترین مواهب الهی اشاره دارد و اساساً این مطلب را ذکر می‌کند که حیات و ممات همگی در کف اراده پروردگار است و به این واسطه انسان نیز باید نقش مؤثر خود را در مدت زمان حیات خود ایفا کرده و در جهت جلب رضایت الهی گام بردارد.

انتهای پیام