به گزارش خبرنگار ایکنا، حجت‌الاسلام والمسلمین محمد حاجی‌ابوالقاسم، حافظ کل قرآن، در نخستین جلسه پیش‌نشست تعیین اعضای شورای سیاستگذاری و بررسی نظام‌نامه جایزه ملی شهید سلامی که در مرکز عالی قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برگزار شد، با قدردانی از تدوین‌کنندگان این طرح، آن را اقدامی مبارک و ارزشمند دانست و بر ضرورت تکمیل برخی بخش‌های نظام‌نامه برای افزایش اثربخشی این رویداد ملی تأکید کرد.

وی با گرامیداشت یاد شهید حسین سلامی اظهار کرد: اصل این تصمیم، تصمیمی بسیار مبارک و ارزشمند است؛ به‌ویژه اینکه با نام و یاد شهیدی بزرگوار گره خورده است که بسیاری از فعالان قرآنی به ایشان ارادت داشتند و ایشان نیز محبت ویژه‌ای به جامعه قرآنی داشتند. حقیقتاً جای این شهید عزیز در میان ما خالی است و امیدواریم خداوند روح پاک ایشان را با ارواح طیبه شهدا محشور فرماید.

حاجی‌ابوالقاسم با اشاره به نقاط قوت نظام‌نامه جایزه ملی شهید سلامی گفت: یکی از ویژگی‌های مهم این سند، اتصال آن به اسناد بالادستی است که نشان می‌دهد مشروعیت و پشتوانه این طرح بر مبانی مشخص و مستحکمی استوار شده است. همچنین در این نظام‌نامه به موضوع نهادسازی توجه شده و صرفاً افراد حقیقی مورد توجه قرار نگرفته‌اند، بلکه شخصیت‌های حقوقی و مجموعه‌های فعال نیز در فرآیند ارزیابی دیده شده‌اند.

وی افزود: جامعیت نسبی محور‌های در نظر گرفته شده از دیگر نقاط قوت این طرح است. در این سند هم به حوزه‌های زیرساختی پرداخته شده، هم بخش‌های آموزشی، پژوهشی و ترویجی مورد توجه قرار گرفته است؛ به‌گونه‌ای که تقریباً همه عرصه‌های مرتبط با حفظ قرآن کریم را پوشش می‌دهد.

این حافظ کل قرآن کریم با قدردانی از دست‌اندرکاران تدوین نظام‌نامه اظهار کرد: زحمات زیادی برای تهیه این مجموعه کشیده شده است. از آقایان مرتضی خدمتکار آرانی و داود تک‌فلاح و دیگر عزیزانی که در تدوین این سند نقش داشته‌اند باید قدردانی کرد. در این طرح، ساختار جایزه، مراحل اجرایی، شرح وظایف ارکان، آیین‌نامه‌ها، جداول امتیازدهی و حتی فهرست‌های مورد نیاز نیز پیش‌بینی شده و این نشان‌دهنده نگاه دقیق و کارشناسی تدوین‌کنندگان است.

وی در ادامه به برخی پیشنهاد‌ها برای تکمیل نظام‌نامه اشاره کرد و گفت: در برخی بخش‌ها شاخص‌های کمی به اندازه کافی تعریف نشده است و این موضوع می‌تواند فرآیند داوری را با دشواری مواجه کند. برای نمونه، عناوینی مانند «فرهنگ‌سازی حفظ قرآن»، «مردمی‌سازی حفظ قرآن» یا «شبکه‌سازی نخبگانی» مفاهیم ارزشمندی هستند، اما نیازمند شاخص‌های کمی و قابل سنجش‌اند تا امکان ارزیابی دقیق‌تر فراهم شود.

حاجی‌ابوالقاسم افزود: برای این موضوعات می‌توان معیار‌هایی همچون تعداد حافظان تربیت‌شده، تعداد مربیان آموزش‌دیده، میزان مشارکت مردمی یا شاخص‌های مشابه را تعریف کرد تا داوری‌ها از اتقان بیشتری برخوردار باشد.

وی یکی از مسائل مهم نظام‌نامه را تفکیک شخصیت‌های حقیقی و حقوقی در فرآیند ارزیابی دانست و اظهار کرد: هنوز به‌صورت روشن مشخص نشده است که اشخاص حقیقی و حقوقی چگونه با یکدیگر مقایسه خواهند شد. طبیعتاً نمی‌توان یک فرد را با یک وزارتخانه یا مجموعه‌ای دارای امکانات گسترده مقایسه کرد؛ بنابراین به نظر می‌رسد لازم است جوایز در دو بخش مستقل حقیقی و حقوقی تعریف شود تا عدالت بیشتری در ارزیابی‌ها برقرار شود.

استاد حوزه و دانشگاه با اشاره به ضرورت توجه به نوآوری‌های فناورانه در حوزه حفظ قرآن گفت: هر چند موضوع نوآوری در بخش زیرساختی مورد توجه قرار گرفته است، اما به نظر می‌رسد این مسئله باید پررنگ‌تر دیده شود. امروزه فناوری‌های نوین، هوش مصنوعی، سامانه‌های هوشمند حفظ قرآن، اپلیکیشن‌های آموزشی، بازی‌های قرآنی و ابزار‌های ارزیابی الکترونیکی نقش مهمی در توسعه فرهنگ حفظ دارند و شایسته است محور مستقلی تحت عنوان «نوآوری و فناوری‌های حفظ قرآن» به این جایزه افزوده شود.

وی همچنین بر ضرورت توجه ویژه به نوجوانان تأکید کرد و افزود: مخاطبان اصلی نهضت ملی حفظ قرآن، نوجوانان و جوانان هستند. به همین دلیل پیشنهاد می‌شود بخشی ویژه برای نوجوانان حافظ قرآن یا گروه‌های دانش‌آموزی فعال در حوزه حفظ در نظر گرفته شود تا این قشر بیش از پیش مورد حمایت و تشویق قرار گیرد.

حاجی‌ابوالقاسم با اشاره به ظرفیت‌های فرهنگی جایزه ملی شهید سلامی گفت: یکی از کارکرد‌های مهم نظام‌های رتبه‌بندی و اعطای جوایز، جهت‌دهی به روند‌های فرهنگی و اجتماعی است. از این منظر، به نظر می‌رسد موضوع خانواده در این نظام‌نامه کمتر مورد توجه قرار گرفته است؛ در حالی که خانواده مهم‌ترین بستر تربیت قرآنی محسوب می‌شود.

وی ادامه داد: اگر محوری با عنوان «خانواده قرآنی» یا «سبک زندگی حافظ‌پرور» به بخش‌های جایزه افزوده شود، می‌تواند به تدریج زمینه شکل‌گیری خانواده‌های بیشتری را فراهم کند که همه اعضای آن به سمت انس با قرآن و حفظ آیات الهی حرکت کنند.

این حافظ کل قرآن کریم همچنین خواستار شفاف‌سازی بیشتر در زمینه نظام امتیازدهی شد و گفت: وزن هر یک از محور‌های ارزیابی، فرآیند انتخاب داوران و نحوه امتیازدهی هنوز به‌طور دقیق مشخص نشده است. هرچند این موضوعات در کمیته‌های تخصصی قابل بررسی است، اما اشاره‌ای اجمالی به این سازوکار‌ها در متن نظام‌نامه می‌تواند مفید باشد.

وی به اهمیت بعد بین‌المللی جایزه اشاره کرد و افزود: جایگاه شهید سلامی و ظرفیت جبهه مقاومت اقتضا می‌کند که این رویداد نگاه فراملی نیز داشته باشد. می‌توان محور مستقلی با عنوان «دیپلماسی و امت‌سازی قرآنی» تعریف کرد و حافظان قرآن و فعالان قرآنی کشور‌های مختلف، به‌ویژه کشور‌های محور مقاومت را نیز در این رویداد مورد توجه قرار داد.

حاجی‌ابوالقاسم همچنین بر ضرورت بهره‌برداری از ظرفیت‌های پس از برگزاری جایزه تأکید کرد و گفت: نباید این رویداد صرفاً به اعطای یک جایزه محدود شود. لازم است برای برگزیدگان، سازوکار‌های ارتباطی و شبکه‌سازی تعریف شود و مجموعه‌ای از فعالان و نخبگان قرآنی شکل گیرد که بتوانند در ادامه مسیر نیز با یکدیگر تعامل و همکاری داشته باشند.

وی پیشنهاد داد دبیرخانه جایزه ملی شهید سلامی موظف به ایجاد «بانک ملی الگو‌های موفق حفظ قرآن» شود و اظهار کرد: این دبیرخانه به‌طور طبیعی در طول فعالیت خود با حجم عظیمی از اطلاعات، تجربه‌ها و الگو‌های موفق مواجه خواهد شد. اگر این داده‌ها جمع‌آوری، مستندسازی و منتشر شوند، می‌توانند سرمایه‌ای ارزشمند برای آینده فعالیت‌های قرآنی کشور باشند.

حاجی‌ابوالقاسم با اشاره به تجربه برخی برنامه‌های رسانه‌ای قرآنی افزود: در بسیاری از رویداد‌ها و برنامه‌های قرآنی، ظرفیت‌های ارزشمندی شناسایی می‌شوند، اما متأسفانه اطلاعات و تجربیات آنها به‌صورت نظام‌مند حفظ و ثبت نمی‌شود. در حالی که ایجاد یک بانک اطلاعاتی جامع از نخبگان، حافظان و فعالان قرآنی می‌تواند به سیاست‌گذاری‌ها و برنامه‌ریزی‌های آینده کمک شایانی کند.

وی در پایان ابراز امیدواری کرد که با بهره‌گیری از دیدگاه‌های کارشناسان و تکمیل نظام‌نامه موجود، جایزه ملی شهید سلامی بتواند به الگویی موفق در عرصه تکریم و حمایت از فعالان حوزه حفظ قرآن کریم تبدیل شود و نقشی مؤثر در پیشبرد اهداف نهضت ملی حفظ قرآن در کشور ایفا کند.

انتهای پیام