حمیدرضا الوند، مدیرکل دفتر مراقبت و توانمندسازی کودکان و نوجوانان سازمان بهزیستی در گفت‌وگو با ایکنا، به تشریح تغییر روند ارائه خدمات این سازمان به کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست پرداخت و گفت: طی یک سال اخیر برنامه‌ها را به سمت خانواده محوری حرکت داده‌ایم.

وی تشریح کرد: در فرهنگ دینی و ملی به صورت عملیاتی و نه شعاری، به خانواده بسیار توجه شده است. در برهه‌ای از زمان شرایط و مقتضیات زمانی و مکانی ایجاب می‌کرد که یکسری از برنامه‌ها در بهزیستی تدوین شود، اما متأسفانه این برنامه‌ها به جای اینکه به تحکیم بنیان خانواده کمک کند، به تضعیف آن منجر شد؛ شاید آن زمان این کار درست بود چراکه از نظر علمی مباحثی در این زمینه مطرح می‌شد، اما اکنون برنامه‌ها به سمتی در حال سوق داده شدن است که به تقویت بنیان‌های خانوادگی منجر شود.

الوند با اشاره به اینکه 70 درصد اعتباراتمان را به سمت فعالیت‌های خانواده‌محوری سوق داده‌ایم، گفت: مردم ما این ظرفیت را دارند که به سمت والدگری مسئول حرکت کنند؛ مگر می‌شود که بهزیستی به شبکه گسترده خویشاوندان کودکانی که والدین خود را از دست داده‌اند بگوید، شما هیچ‌ یک صلاحیت و توانمندی اخلاقی و اجتماعی نگهداری کودکان بی‌سرپرست خانواده خود را ندارید.

وی اضافه کرد: در تاریخ کشور ما اگر کسی سرپرست خود را از دست‌ می‌داد، پدربزرگ، مادربزرگ، جد پدری و مادری، خاله، عمو، دایی و … بودند و غیرت و حیثیت خانوادگی به آنها این اجازه را نمی‌داد که به واسطه فرهنگ ملی و دینی این کودک از خانواده جدا شود.

مدیرکل دفتر مراقبت و توانمندسازی کودکان و نوجوانان سازمان بهزیستی اظهار کرد: اتفاقاتی در نظام برنامه‌ریزی ما رقم خورد که بر روی این فرهنگ اثر گذاشت و موجب شد والدگری مسئول تضعیف شود. با این حال در حال بازگرداندن و تقویت این آموزه اخلاقی هستیم، چراکه با آموزه‌های رفتاری ما در نظام فرهنگی و دینی بسیار سنخیت دارد. مردم ما در جنگ 12 روزه و رمضان نشان دادند که می‌توانند چه سرمایه‌ اجتماعی بزرگی در کنار بهزیستی رقم بزنند؛ بدین ترتیب دریافتیم حتماً مسیری که به تقویت بنیان‌های خانوادگی منجر می‌شود را بیشتر دنبال کنیم.  

وی در خصوص راهکارهای تقویت خانواده‌محوری در برنامه‌های بهزیستی اظهار داشت: از جمله اقدامات مدنظر ما، تقویت کمک‌هزینه‌های نگهداری کودک در خانواده‌های جایگزین (مانند پدربزرگ، مادربزرگ، عمو یا دایی) است. همچنین، راه‌اندازی مراکز مراقبت روزانه از اولویت‌های ماست؛ به‌گونه‌ای که کودکانی که والدین آن‌ها فاقد صلاحیت نگهداری هستند، اما در شبکه خانوادگی‌شان بسترسازانی وجود دارند، بتوانند روزها در این مراکز تحت مراقبت باشند و شب‌ها نزد خانواده خود بازگردند. علاوه بر این، تقویت تیم‌های مددکاری و مراقبت حرفه‌ای، با هدف مداخله تخصصی برای حمایت از خانواده‌های دارای صلاحیت اما دارای محدودیت‌های شغلی یا زمانی، از دیگر برنامه‌های اصلی این حوزه است.

وی در ادامه با تأکید بر نیازهای روانی کودکان تصریح کرد: کودکانی که والدین خود را از دست داده یا تحت مراقبت والدین غیرقابل‌اعتماد هستند، تمایل شدیدی به ماندن در خانواده گسترده خود دارند. سال‌ها تجربه کاری من در این حوزه نشان داده است که نیاز به محبت خانوادگی، فراتر از امکانات مادی است و این نیاز عمیق، همواره در کلام و رفتار این کودکان جاری است. موظف هستیم برای ترمیم بنیان‌های عاطفی کودکان بی‌سرپرست نظام خانوادگی آنها را تقویت کنیم و به این سمت حرکت می‌کنیم.

الوند اعلام کرد: راه‌اندازی مراکز سلامت اجتماعی خانواده، مراکز روزانه، تقویت بنیان‌های حمایتی در نظام مراقبت در خانواده، خانه‌های بین‌راهی و خانه‌های موقت از دیگر اقداماتی است که انجام داده‌ایم. شکل خانه‌‌های موقت را نیز تغیر داده‌ایم. در این خانه‌ها افراد در معرض آسیب از طریق سیستم قضایی به ما معرفی می‌شود اما دیگر مثل گذشته صرفاً از نظر سلامت جسمانی مورد پالایش قرار نمی‌گیرد بلکه بین دو تا سه ماه در این خانه‌ها می‌ماند و مداخلات تخصصی مددکاری به وی ارائه می‌شود تا به یکی از اعضای خانواده خود که صلاحیت نگهداری از او را دارد بازپیوند شود. در ادامه نیز خدمات تخصصی به این افراد ارائه می‌شود. 

مدیرکل دفتر مراقبت و توانمندسازی کودکان و نوجوانان سازمان بهزیستی از حمایت مالی سازمان بهزیستی از افرادی که از کودکان بی‌سرپرست خانواده خود مراقبت می‌کنند نیز خبر داد و گفت: سعی کردیم مبالغی را که برای این مداخلات در نظر می‌گیریم، منطقی باشد و اگر در خانواده‌های ایرانی کودکی بود که پدر و مادر خود را از دست داد از خانواده جایگزین حمیات مالی می‌کنیم تا کودک در خانواده خود باقی بماند. در کنار کمک‌های مالی خدمات تربیتی، آموزشی، مداخله‌ای و مشاوره‌ای را نیز ارائه می‌کنیم و از خانواده حامی کودک حمایت می‌کنیم. 

انتهای پیام