حجت‌الاسلام والمسلمین محمدصادق یوسفی‌مقدم، رئیس پژوهشکده فرهنگ و معارف قرآن کریم در آستانه چهل‌وششمین سالگرد تاسیس جهاد دانشگاهی در گفت‌وگو با ایکنا از قم، در خصوص نسبت میان جهاد در دین اسلام و وظایف جهاددانشگاهی بیان کرد: در قرآن کریم، واژه جهاد معنایی فراتر از قتال دارد. هر دو اصطلاح در آیات به کار رفته‌اند، اما قتال به طور خاص به رویارویی نظامی با دشمنان اسلام اشاره دارد، در حالی که جهاد مفهومی عام شامل هرگونه تلاش خالصانه و فعالیت مؤمنانه‌ای است که در مسیر رضایت الهی صورت می‌گیرد و جهاددانشگاهی هم در همین مسر گام برمی‌دارد. 

بیشتر بخوانید:

وی با بیان اینکه جهاد فرهنگی تلاش برای توسعه و تعمیق فرهنگ اسلامی با رویکردی علمی و روش‌مند است و این نوع جهاد نیز از واجبات اسلامی محسوب می‌شود، اضافه کرد: جهاد اقتصادی با هدف دستیابی به خودکفایی و توسعه اقتصادی مبتنی بر اصول و دکترین اقتصاد مقاومتی صورت می‌گیرد؛ جهاد علمی که مجاهدان عرصه‌های دانش در آن برای رشد همه‌جانبه علمی کشور، اعم از علوم اسلامی و انسانی گام برمی‌دارند و جهاددانشگاهی در عرصه جهاد علمی و اقتصادی گام‌های رو به جلو برداشته است.

رئیس پژوهشکده فرهنگ و معارف قرآن کریم بابیان اینکه پس از پیروزی انقلاب اسلامی و با توجه به نیاز‌های راهبردی کشور، تلاش و جهاد در همه ابعاد یادشده، به عنوان یک وظیفه همگانی، به‌ویژه برای نخبگان جامعه، مطرح شد، گفت: در این میان، هدف اصلی جهاد دانشگاهی به‌عنوان نهادی انقلابی، حل مسائل کاربردی علمی کشور و توسعه کارآفرینی مبتنی بر دانش است. 

یوسفی‌مقدم تصریح کرد: جهاد دانشگاهی نهادی انقلابی و پیشرو است که در حل مسائل کاربردی کشور، توسعه کارآفرینی دانش‌بنیان و آموزش ساختاری منسجم و کارآمد نقش‌آفرینی می‌کند؛ در حوزه پژوهش و فناوری، جهاد دانشگاهی با برخورداری از پژوهشگاه‌ها و پژوهشکده‌های متعدد و معتبر، بستری مستعد برای اجرای پروژه‌های تحقیقاتی کاربردی فراهم آورده است. 

رئیس پژوهشکده فرهنگ و معارف قرآن کریم در پاسخ به اینکه مبانی قرآنی مفهوم عام جهاد و مصداق آن در جهاد دانشگاهی چگونه است، گفت: واژه جهاد در قرآن کریم، معنایی فراتر از قتال داشته و تمامی تلاش‌های خالصانه در مسیر الهی را در بر می‌گیرد. این برداشت، پشتوانه‌ای مستحکم از آیات قرآن دارد؛ از جمله در سوره مبارکه عنکبوت، آیه ۶۹ آمده است: «وَالَّذینَ جاهَدوا فینا لَنَهدِیَنَّهُم سُبُلَنا ۚ وَإِنَّ اللَّهَ لَمَعَ المُحسِنینَ؛ و کسانی که در راه ما جهاد کنند، قطعاً به راه‌های خود هدایتشان خواهیم کرد؛ و خداوند با نیکوکاران است.» 

وی با بیان اینکه مراد از عبارت «جاهَدوا فینا» در این آیه، هرگونه کوشش مشتاقانه‌ای است که با نیت خالصانه، در جهت جلب رضایت الهی و خدمت به اسلام و جامعه مسلمانان صورت گیرد؛ که مفهومی بس گسترده‌تر از اقدامات نظامی دارد، ادامه داد: همچنین در سوره توبه، آیه ۴۴ می‌خوانیم: «انْفِرُوا خِفَافًا وَثِقَالًا وَجَاهِدُوا بِأَمْوَالِكُمْ وَأَنْفُسِكُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ۚ ذَٰلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ؛ سبکبار و سنگین‌بار (در هر حال) رهسپار شوید و با مال و جان خویش در راه خدا جهاد کنید؛ این برای شما بهتر است، اگر می‌دانید.» 

یوسفی‌مقدم اضافه کرد: هرچند صدر آیه بر حرکت و رویارویی نظامی دلالت دارد، اما در ادامه آن، جهاد در معنایی عام بکار رفته که مصادیقی همچون جهاد با مال و جهاد با جان را نیز در بر می‌گیرد و بر جامعیت مفهوم آن تأکید می‌کند، بیان کرد: با توجه به این نگاه جامع قرآنی، بی‌تردید یکی از مصادیق عینی و برجسته جهاد فی‌سبیل‌الله در عصر کنونی، فعالیت‌های جهاد دانشگاهی است. این نهاد با بهره‌گیری از شبکه گسترده واحدهای استانی خود، بستری ایده‌آل برای اساتید و نخبگان فراهم آورده است تا بتوانند دانش تخصصی خود را به تأثیری ملموس و کاربردی در جامعه تبدیل کنند و گامی مؤثر در مسیر توسعه همه‌جانبه کشور بردارند. 

جهاد دانشگاهی در خط مقدم نیازهای کشور حضوری پویا داشته است

وی با بیان اینکه جهاد دانشگاهی به‌مثابه نهادی انقلابی، از بدو تأسیس تاکنون همواره در خط مقدم نیازهای کشور حضوری پویا داشته است، گفت: این نقش‌آفرینی در ایام جنگ تحمیلی سوم این نهاد جلوه‌ای برجسته یافت؛ به‌گونه‌ای که با برگزاری دوره‌های تخصصی مدیریت بحران در خانواده و نشست‌های درمیدان، خدمات ارزشمندی را به جامعه ارائه داد و از این رهگذر، توانست در یکی از حساس‌ترین مقاطع تاریخی کشور، کارآمدی خود را به اثبات رساند. البته این نهاد انقلابی در تمامی دانشگاه‌های استان فعالیت فرهنگی برای دانشجویان برگزار می‌کند. 

یوسفی‌مقدم ادامه داد: جهاد دانشگاهی، به‌عنوان یکی از نهادهای انقلابی و پیشرو در عرصه علم و فرهنگ، دارای دو خبرگزاری ارزشمند ایسنا و ایکنا است و بنده به مناسبت‌های مختلف و متناسب با نیازهای روز کشور، همواره همکاری رسانه‌ای با این دو مجموعه داشته‌ام و در قالب مصاحبه‌های متعدد، دیدگاه‌های خود را در حوزه‌های مختلف ارائه کرده‌ام. 

خبرگزاری ایکنا؛ مصداقی روشن از جهاد فرهنگی و علمی در تراز انقلاب اسلامی

وی با بیان اینکه خبرگزاری ایکنا با رسالت قرآنی خود، پلی استوار میان مفاهیم ناب وحیانی و نیازهای روزافزون فرهنگی جامعه اسلامی است و در این مسیر، با بهره‌گیری از رویکردی تحلیلی و عمیق، بستری برای تبیین اندیشه‌های ناب اسلامی فراهم می‌آورد، گفت: این خبرگزاری با پوشش هوشمندانه رویدادهای علمی، دینی و اجتماعی، نه‌تنها به انعکاس اخبار می‌پردازد، بلکه با تولید محتوای فاخر و گفتمان‌ساز، نقش مؤثری در جهاد تبیین و روشنگری افکار عمومی ایفا می‌کند.

رییس پژوهشکده فرهنگ و معارف قرآن کریم با بیان اینکه هر بار که به خبرگزاری ایکنا مراجعه می‌کنم شاهد فعالیت‌های گسترده، هدفمند و چندلایه‌ در عرصه‌های گوناگون هستم که نشان از پویایی و رسالت‌محوری این خبرگزاری دارد، گفت: همکاری مستمر اینجانب با ایکنا، همواره فرصتی مغتنم برای تبادل نظر در حوزه‌های قرآنی، کلامی و فرهنگی بوده و غنای علمی این تعامل، بر کاوش‌های پژوهشی من نیز تأثیری سازنده داشته است. رویکرد جامع‌نگر و چندبُعدی ایکنا در پرداختن به مسائل روز، از ویژگی‌های برجسته‌ای است که آن را به مرجعی معتبر در عرصه رسانه‌های دینی تبدیل کرده است. 

یوسفی‌مقدم ادامه داد: بی‌تردید، فعالیت‌های خالصانه دست‌اندرکاران این خبرگزاری، مصداقی روشن از جهاد فرهنگی و علمی در تراز انقلاب اسلامی به شمار می‌رود و استمرار این مسیر، نیازمند حمایت و همدلی همه دغدغه‌مندان عرصه فرهنگ و قرآن است. از درگاه خداوند متعال، توفیق روزافزون این مجموعه ارزشمند را در خدمت به معارف قرآنی و نظام اسلامی مسئلت دارم.

وی بیان کرد: بر این اساس، ضمن ارج نهادن به تمامی تلاش‌های خالصانه جهاد دانشگاهی در عرصه‌های علمی، فرهنگی و پژوهشی، به سهم خود از زحمات بی‌دریغ دست‌اندرکاران خبرگزاری ایکنا که همواره مورد توجه و همراهی اینجانب بوده‌اند، صمیمانه تشکر و قدردانی می‌کنم.

انتهای پیام