به گزارش ایکنا از آذربایجان‌شرقی، آیت‌الله سیدابوالقاسم کاشانی، فرزند آیت‌الله سید مصطفی کاشانی که خود از علمای بزرگ بود در سال 1264 ق در تهران دیده به جهان گشود. تحصیلات خود را نزد پدر آغاز کرد و در ادامه از محضر آیت‌الله ملا کاظم خراسانی، حاج میرزا خلیل و آیت‌الله میرزا محمدتقی شیرازی بهره برد. در سن 16 سالگی با پدرش به زیارت حج رفت و در راه بازگشت در عراق ساکن شد. وی به اتفاق پدرش و بسیاری از مردم عراق با آغاز جنگ جهانی اول و حمله نیروهای انگلیس به بین النهرین به مقابله پرداخت و 14 ماه با آنان جنگید. پس از شهادت پدرش مدتی در نجف و کاظمین اقامت گزید ولی چون بیم دستگیری و اسارت را داشت از راه لرستان به ایران گریخت و در تهران مورد استقبال مردم قرار گرفت. او تا 1320 و هجوم قوای متفقین به ایران تنها به تدریس می پرداخت اما پس از آن فعالی‌تهای سیاسی خود را از سرگرفت و در سال 1322 ش از سوی مردم تهران به مجلس راه یافت اما در 23 خرداد 1323 به اتهام عضویت در ستون پنجم آلمان دستگیر شد.

وی علاوه بر تحصیل فقه و دروس دینی به آموزش و  پرورش افراد و تجهیز جوانان به علوم و فنون جدید نیز علاقه‌مند بود. از این‌رو در نجف اشرف با کمک برخی بزرگان، مدرسه علوی را تأسیس کرد که علاوه بر علوم و معارف اسلامی، درس‌هایی مانند ریاضیات و فنون نظامی نیز در آن تدریس می‌شدند. این مدرسه که با استقبال فراوان گروه‌های مذهبی مواجه شده بود، خشم سنت‌گرایان متعصب مذهبی را برانگیخت اما با حمایت میرزا محمدتقی شیرازی از کاشانی مخالفت متعصبان راه به جایی نبرد.آیت‌الله کاشانی دارای سابقه مبارزاتی طولانی علیه استعمار انگلیس بود؛ سابقه‌ای که او را در نهضت ملی نفت با محمد مصدق همراه ساخت. کاشانی در زمان حضورش در عراق، همواره در مخالفت‌ها با سیاست‌های انگلیس مشارکت داشت. در حمله ارتش انگلیس به عراق در طول جنگ جهانی اول، کاشانی همراه شیعیان عراق پیرو فتوای جهاد برخی علما، برای دفاع دست به اسلحه بردند. کاشانی زمانی که حکم اعدامش به‌صورت غیابی از سوی فرماندهی ارتش انگلیس صادر شد، مخفیانه به ایران بازگشت. در آن زمان ایران نیز در اشغال متفقین بود، انگلیس در ایران با همکاری حکومت وقت ایران در دوران نخست‌وزیری علی سهیلی، توانست آیت‌الله کاشانی را به اتهام همکاری با افسران نظامی آلمان دستگیر کند. او که پیش از این اتفاق به مدت یکسال در قم به‌صورت مخفیانه به سر می‌برد، دستگیر شد و مدت ۲۸ ماه در زندان‌های رشت، اراک و کرمانشاه محبوس نگاه داشته شد و سرانجام در شهریور ۱۳۲۴ خورشیدی با صدور حکم آزادی‌اش به تهران بازگشت.

آیت‌الله کاشانی از ۱۳۰۰ خورشیدی که تازه از عراق به ایران بازگشته بود، تحرکات سیاسی خود را آغاز کرد و در آذر ۱۳۰۴ خورشیدی در انتخابات مجلس شورای ملی شرکت کرد و نماینده مردم تهران شد. حفظ ذخایر نفت و جلوگیری از چپاول و غارت آن به وسیله بیگانگان و جلوگیری از نابودی این ثروت به دست غارتگران بین‌المللی از مهمترین سرفصل‌های مبارزاتی آیت‌الله کاشانی از آغازین روزهای حضورش در عرصه سیاسی ایران بود. در هشتم دی ۱۳۲۹ خورشیدی در اجتماعی که به دعوت آیت‌الله کاشانی و دیگر گروه‌های سیاسی در میدان بهارستان برگزار شد، قطعنامه‌ای صادر شد که در آن ملی‌شدن صنعت نفت خواسته تمام طبقات ملت ایران قلمداد شده بود. به‌دنبال این اقدام، برخی دیگر از علما و مراجع تقلید با صدور بیانیه‌هایی به حمایت و تجلیل از آیت‌اللّه کاشانی و عملکرد او در زمینه ملی‌شدن صنعت نفت پرداختند. به پشتوانه همین کوشش بی‌دریغ مردم و علما بود که لایحه ملی‌شدن صنعت نفت در ۲۹ اسفند در مجلس سنا به تصویب رسید. این عالم وارسته، سرانجام پس از یک عمر، تلاش و مبارزه برای کوتاه‌کردن دست استعمارگران از منابع ایران، در حالی که نهضت ملی‌شدن صنعت نفت به‌دنبال کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ با شکست روبه‌رو شده بود، در ۲۳ اسفند ۱۳۴۰ خورشیدی در همان خانه‌ای که متولد شده بود، چشم از جهان فرو بست.

انتهای پیام