در روزهایی که ملت ایران در سوگ شهادت رهبر انقلاب اسلامی به سر می‌برند، حضور گسترده مردم از سراسر کشور در آیین‌های وداع و تشییع و همچنین حضور هیئت‌های رسمی از کشورهای مختلف، بار دیگر توجه افکار عمومی جهان را به ایران معطوف کرده است. این حضور کم‌نظیر، افزون بر نمایش عمق پیوند مردم با رهبر شهید انقلاب، نشان‌دهنده انسجام ملی و تداوم گفتمان مقاومت در جمهوری اسلامی ایران است؛ موضوعی که بسیاری از صاحب‌نظران آن را از مهم‌ترین میراث رهبری ایشان می‌دانند.

در همین راستا، خبرنگار ایکنا با سیدمحمد حسینی، معاون پارلمانی رئیس دولت سیزدهم، گفت‌وگویی انجام داده است تا ابعاد شخصیتی رهبر شهید انقلاب و عوامل شکل‌گیری این همبستگی ملی را مورد بررسی قرار دهد.

ایکنا ـ این روزها شاهد حضور کم‌نظیر مردم در آیین‌های وداع و تشییع رهبر شهید انقلاب اسلامی هستیم. به نظر شما مهم‌ترین پیام این حضور گسترده چیست؟

این روزها ملت ایران صحنه‌ای را رقم زده‌اند که بدون تردید در تاریخ انقلاب اسلامی ماندگار خواهد شد. البته باید توجه داشت که در روزهای نخست پس از انتشار خبر شهادت رهبر انقلاب، کشور هم‌زمان درگیر جنگ و مقابله با تجاوز دشمن بود. در آن شرایط، طبیعی بود که مردم بیش از آنکه فرصت ابراز اندوه داشته باشند، وظیفه حفظ روحیه مقاومت و ایستادگی را بر عهده بگیرند.

اقتضای آن روزها این بود که روحیه حماسی و سلحشوری در جامعه تقویت شود تا دشمن احساس نکند ملت ایران در برابر فشارها دچار تزلزل شده است. اکنون که فضای کشور آرام‌تر شده، مردم فرصت یافته‌اند عشق، ارادت و اندوه عمیق خود را نسبت به رهبر شهید انقلاب ابراز کنند و حضور گسترده آنان در آیین‌های وداع و تشییع، جلوه‌ای از همین دلدادگی و وفاداری است.

این روزها مردم از دورترین نقاط کشور خود را به تهران رسانده‌اند و در کنار آنان، هیئت‌هایی از ده‌ها کشور جهان نیز در این مراسم حضور یافته‌اند. طبیعی است که نگاه رسانه‌ها و افکار عمومی جهان به ایران دوخته شده باشد و این پرسش برای آنان مطرح شود که راز این انسجام، همدلی و حضور گسترده چیست.

به باور من، پاسخ این پرسش را باید در شخصیت رهبر شهید انقلاب جست‌وجو کرد. ایشان با شجاعت، تدبیر، اخلاص، ایمان و مردم‌باوری، سرمایه عظیمی از اعتماد عمومی ایجاد کردند. مردم باور داشتند که رهبری دارند که در سخت‌ترین شرایط، مقتدرانه در کنار آنان ایستاده و از عزت، استقلال و منافع ملی دفاع کرده است؛ از همین رو، این روزها نیز با حضوری باشکوه، قدردانی خود را از سال‌ها مجاهدت و رهبری حکیمانه ایشان نشان می‌دهند.

دشمنان تصور می‌کردند با فشارهای سیاسی، اقتصادی، رسانه‌ای و نظامی می‌توانند ملت ایران را دچار تفرقه و ناامیدی کنند، اما آنچه این روزها مشاهده می‌کنند، دقیقاً برخلاف محاسبات آنان است. حضور میلیونی مردم نشان داد که پیوند ملت با آرمان‌های انقلاب اسلامی و رهبر شهید انقلاب، پیوندی ریشه‌دار و ناگسستنی است؛ پیوندی که نه‌تنها با شهادت ایشان تضعیف نشده، بلکه استحکام بیشتری یافته است.

ایکنا ـ شما در سخنان خود به نقش رهبر شهید انقلاب در تقویت روحیه مقاومت اشاره کردید. این ویژگی در سیره و رفتار ایشان چگونه نمود پیدا کرده بود؟

مهم‌ترین ویژگی رهبر شهید انقلاب، شجاعتی بود که از ایمان عمیق و توکل ایشان به خداوند سرچشمه می‌گرفت. ایشان هیچ‌گاه در برابر تهدیدها، فشارهای سیاسی یا جنگ روانی دشمن دچار تردید یا عقب‌نشینی نشدند و همین روحیه، به ملت ایران نیز منتقل شد.

اگر این روزها مردم با آرامش، اقتدار و اعتماد به نفس در برابر قدرت‌های سلطه‌گر ایستاده‌اند، ریشه این روحیه را باید در همان الگوی رهبری جست‌وجو کرد. رهبر شهید انقلاب همواره به مردم اعتماد داشتند و معتقد بودند هرگاه حقیقت برای مردم تبیین شود، آنان بهترین تصمیم را خواهند گرفت و با همه توان از کشور و انقلاب دفاع خواهند کرد.

در روزهای جنگ نیز این حقیقت به‌خوبی آشکار شد. با وجود حملات دشمن، عبور موشک‌ها و پهپادها از آسمان شهرها و فعالیت سامانه‌های پدافندی، مردم نه‌تنها دچار هراس و آشفتگی نشدند، بلکه با حضور در صحنه، روحیه مقاومت خود را به نمایش گذاشتند. هیچ‌کس پرچم تسلیم را بالا نبرد؛ بلکه مشت‌های گره‌کرده مردم، پیام روشنی به دشمنان داد که ملت ایران از آرمان‌های خود عقب‌نشینی نخواهد کرد.

این روحیه، میراث رهبر شهید انقلاب است؛ شخصیتی که تا واپسین لحظه عمر خود با همان صلابت و استقامت در مسیر دفاع از اسلام، انقلاب و ملت ایران باقی ماند و همین الگو، امروز به یکی از مهم‌ترین سرمایه‌های اجتماعی جمهوری اسلامی تبدیل شده است.

ایکنا ـ مهم‌ترین ویژگی علمی و فرهنگی رهبر شهید را چه می‌دانید؟

اگر بخواهیم شخصیت علمی رهبر شهید انقلاب را توصیف کنیم، باید بگوییم با شخصیتی کم‌نظیر در تاریخ معاصر ایران و جهان اسلام روبه‌رو هستیم. ایشان تنها یک رهبر سیاسی یا یک فقیه برجسته نبودند، بلکه در حوزه‌های مختلف علوم اسلامی، فلسفه، تفسیر، حدیث، رجال، تاریخ، ادبیات، شعر، فرهنگ و تمدن اسلامی صاحب‌نظر و دارای مطالعات گسترده بودند.

رهبر شهید انقلاب از دوران نوجوانی تا آخرین روزهای عمر خود، مطالعه را هیچ‌گاه کنار نگذاشتند و همواره با آثار جدید علمی، ادبی و تاریخی آشنا بودند. این روحیه پژوهشگری سبب شده بود در هر موضوعی که با ایشان مطرح می‌شد، نکات تازه، عمیق و کمتر شنیده‌شده‌ای را بیان کنند.

من بارها این موضوع را از نزدیک تجربه کرده‌ام. در دوران مسئولیتم در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، برای برگزاری همایش‌های بزرگداشت شخصیت‌های برجسته علمی، فرهنگی و تاریخی کشور، ماه‌ها کار پژوهشی انجام می‌شد و استادان برجسته دانشگاه و حوزه درباره آن شخصیت‌ها مقاله و کتاب تهیه می‌کردند. زمانی که گزارش این برنامه‌ها را به رهبر شهید انقلاب ارائه می‌دادیم، ایشان نکاتی را مطرح می‌کردند که گاهی حتی به ذهن پژوهشگران همان حوزه نیز نرسیده بود.

در برخی موارد، همان دیدگاه‌های جدید موجب می‌شد برگزاری همایش چند ماه به تعویق بیفتد تا پژوهشگران درباره محورهای پیشنهادی ایشان مطالعات تکمیلی انجام دهند. این نشان می‌دهد که رهبر شهید انقلاب صرفاً مخاطب پژوهش‌های علمی نبودند، بلکه خود منشأ تولید اندیشه و گشودن افق‌های تازه در عرصه فرهنگ، تاریخ و علوم اسلامی به شمار می‌رفتند.

به همین دلیل معتقدم این روزها یکی از مهم‌ترین وظایف رسانه‌ها، مراکز علمی و دانشگاهی، تبیین ابعاد مختلف شخصیت علمی، فرهنگی، معرفتی و تمدنی رهبر شهید انقلاب برای نسل جوان است؛ چراکه هنوز بسیاری از زوایای این شخصیت بزرگ برای جامعه به‌ویژه نسل جدید به‌درستی معرفی نشده است.

ایکنا ـ شما در دولت سیزدهم از نزدیک با شهید آیت‌الله سیدابراهیم رئیسی همکاری داشتید. نسبت ایشان با رهنمودهای رهبر شهید انقلاب چگونه بود؟

یکی از برجسته‌ترین ویژگی‌های شخصیتی شهید آیت‌الله رئیسی، اعتقاد راسخ و عملی ایشان به ولایت فقیه و تبعیت از رهنمودهای رهبر شهید انقلاب بود. ایشان چه در جلسات عمومی هیئت دولت و چه در نشست‌های خصوصی، همواره تأکید می‌کردند که ملاک عمل دولت باید منویات و سیاست‌های ابلاغی رهبر انقلاب باشد و همه اعضای دولت موظف‌اند در همین چارچوب حرکت کنند.

شهید رئیسی این نگاه را صرفاً از منظر اعتقادی دنبال نمی‌کرد، بلکه آن را حاصل تجربه چهار دهه انقلاب اسلامی می‌دانست. ایشان بارها تأکید می‌کردند که هر زمان مسئولان کشور به توصیه‌های حضرت امام خمینی(ره) و رهبر شهید انقلاب عمل کرده‌اند، کشور در عرصه‌های مختلف از جمله اقتصاد، سیاست، فرهنگ، مسائل اجتماعی، حوزه دفاعی و سیاست خارجی به موفقیت‌های چشمگیری دست یافته است. در مقابل، هر جا از این مسیر فاصله گرفته‌ایم یا در اجرای رهنمودها کوتاهی شده، همان‌جا زمینه بروز مشکلات و آسیب‌ها فراهم شده است.

یکی از ویژگی‌های مدیریتی شهید رئیسی این بود که هیچ‌گاه به تمجید از بیانات رهبر انقلاب اکتفا نمی‌کرد. بسیاری ممکن است پس از یک سخنرانی صرفاً از محتوای آن تعریف کنند، اما ایشان بلافاصله در نخستین جلسه هیئت دولت، موضوعات مطرح‌شده را به برنامه عملیاتی تبدیل می‌کردند.

به عنوان مثال، اگر رهبر انقلاب در ابتدای سال شعاری را برای کشور تعیین می‌کردند یا در دیدارهای مختلف بر مسئله‌ای تأکید داشتند، شهید رئیسی همان روز یا در اولین جلسه دولت، از وزرا می‌خواست برنامه‌های اجرایی خود را ارائه کنند. گاهی نیز شخصاً برای هر وزارتخانه وظایف مشخصی تعیین می‌کرد تا مشخص باشد هر دستگاه چه سهمی در تحقق آن مطالبه بر عهده دارد.

این روحیه نشان می‌داد که ایشان اعتقاد داشتند اداره کشور تنها با شعار امکان‌پذیر نیست و باید رهنمودهای رهبری به برنامه، اقدام و نتیجه عملی تبدیل شود.

من آخرین جلسه خصوصی خود با شهید رئیسی را حدود یک هفته پیش از شهادت ایشان به خوبی به یاد دارم. پس از پایان جلسه هیئت دولت، فرصتی فراهم شد تا درباره موضوعات مختلف با ایشان گفت‌وگو کنیم. در آن دیدار نیز بخش مهمی از سخنان ایشان درباره ضرورت حفظ وحدت، تبعیت از رهنمودهای رهبر انقلاب و تلاش بیشتر مسئولان برای خدمت به مردم بود.

ایشان معتقد بودند هر اندازه مسئولان خود را به ولایت نزدیک‌تر بدانند و با اخلاص بیشتری به مردم خدمت کنند، اعتماد عمومی نیز افزایش خواهد یافت و کشور مسیر پیشرفت را با سرعت بیشتری طی خواهد کرد.

ایکنا ـ رهبر شهید انقلاب بارها از عملکرد دولت سیزدهم و شخص شهید آیت‌الله رئیسی تقدیر کردند. این حمایت‌ها چه تأثیری بر فضای دولت داشت و به نظر شما مهم‌ترین وظیفه مسئولان در ادامه این مسیر چیست؟

طبیعی است که حمایت و قدردانی رهبر انقلاب از عملکرد دولت، برای همه اعضای دولت دلگرم‌کننده بود، اما شهید رئیسی نگاه متفاوتی به این مسئله داشت. ایشان هیچ‌گاه این حمایت‌ها را پایان کار تلقی نمی‌کرد، بلکه آن را مسئولیتی مضاعف برای خدمت بیشتر به مردم می‌دانست.

به خاطر دارم در هفته دولت و در نخستین سالگرد آغاز به کار دولت سیزدهم، رهبر شهید انقلاب در دیدار با اعضای هیئت دولت، فهرست مفصلی از اقدامات و دستاوردهای دولت را برشمردند و از تلاش‌های صورت‌گرفته قدردانی کردند. این سخنان برای همه اعضای دولت مایه افتخار بود، اما شهید رئیسی پس از آن جلسه به ما تأکید کردند که این حمایت‌ها به معنای سنگین‌تر شدن مسئولیت ماست و باید با انگیزه بیشتری کار کنیم.

ایشان همواره می‌گفتند وقتی مردم به دولت اعتماد می‌کنند و رهبر انقلاب نیز از تلاش‌های دولت حمایت می‌کنند، دیگر هیچ بهانه‌ای برای کم‌کاری وجود ندارد و باید شبانه‌روز برای حل مشکلات مردم تلاش کرد.

در کنار این مسئله، یکی از دغدغه‌های جدی شهید رئیسی، تبیین خدمات دولت برای افکار عمومی بود. ایشان اعتقاد داشتند بسیاری از اقدامات دولت به دلیل ضعف در اطلاع‌رسانی، آن‌گونه که باید برای مردم تشریح نمی‌شود و لازم است دستگاه‌های اجرایی در کنار انجام وظایف خود، خدمات و دستاوردها را نیز با صداقت و شفافیت برای جامعه تبیین کنند.

امروز نیز معتقدم یکی از مهم‌ترین مسئولیت‌های مدیران کشور، ادامه همان مسیر خدمت صادقانه، مردم‌داری، ساده‌زیستی، تلاش شبانه‌روزی و پایبندی به ارزش‌های انقلاب اسلامی است؛ مسیری که رهبر شهید انقلاب ترسیم کردند و شهید آیت‌الله رئیسی نیز با همه وجود در جهت تحقق آن گام برداشت.

این روزها حضور گسترده مردم در آیین‌های وداع و تشییع رهبر شهید انقلاب، نشان داد که ملت ایران همچنان بر همان آرمان‌ها استوار است. این اجتماع عظیم، تنها یک مراسم سوگواری نیست، بلکه نمایش وحدت ملی، اقتدار، بصیرت و وفاداری مردمی است که با وجود همه دشمنی‌ها، راه عزت، استقلال و مقاومت را ادامه خواهند داد.

دشمنان سال‌ها تلاش کردند میان مردم و نظام اسلامی فاصله ایجاد کنند، اما آنچه این روزها در خیابان‌های تهران و دیگر شهرهای کشور مشاهده می‌شود، پاسخی روشن به همه آن محاسبات نادرست است. ملت ایران با حضور خود نشان دادند که قدردان مجاهدت‌های رهبر شهید انقلاب هستند و با همان روحیه‌ای که ایشان در جامعه نهادینه کردند، راه مقاومت و پیشرفت را ادامه خواهند داد. این سرمایه اجتماعی بزرگ، بی‌تردید پشتوانه آینده جمهوری اسلامی ایران خواهد بود.

ایکنا ـ در جمع‌بندی اگر نکته‌ای باقی مانده است، بفرمایید.

به نظر من مهم‌ترین نکته‌ای که این روزها باید بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرد، تبیین ابعاد مختلف شخصیت رهبر شهید انقلاب برای نسل جوان است. بسیاری از مردم، ایشان را به عنوان یک رهبر سیاسی و انقلابی می‌شناختند، اما حقیقت آن است که شخصیت ایشان ابعاد بسیار گسترده‌تری داشت. ایشان عالمی جامع، اندیشمندی ژرف‌نگر، مدیری حکیم، ادیبی برجسته، شاعری صاحب‌ذوق، مفسری آگاه، مورخی دقیق و شخصیتی کم‌نظیر در عرصه فرهنگ و تمدن اسلامی بودند که عمر خود را وقف عزت اسلام، پیشرفت ایران و خدمت به مردم کردند.

این روزها وظیفه رسانه‌ها، دانشگاه‌ها، حوزه‌های علمیه، مراکز فرهنگی و همه دلسوزان کشور است که این ابعاد شخصیتی را با زبان علمی، مستند و قابل فهم برای جامعه به‌ویژه نسل جوان تبیین کنند تا میراث فکری، فرهنگی و مدیریتی ایشان به درستی منتقل شود.

از سوی دیگر، حضور گسترده مردم در آیین‌های وداع و تشییع رهبر شهید انقلاب، پیام روشنی برای دوستان و دشمنان جمهوری اسلامی داشت. ملت ایران نشان دادند که با وجود همه فشارها، تهدیدها و دشمنی‌ها، همچنان بر آرمان‌های انقلاب اسلامی، استقلال، عزت و مقاومت پایبند هستند و راهی را که رهبر شهید انقلاب ترسیم کرد، با وحدت، بصیرت و همدلی ادامه خواهند داد.

بی‌تردید این سرمایه عظیم مردمی، بزرگ‌ترین پشتوانه برای آینده کشور خواهد بود و همان‌گونه که در مقاطع حساس تاریخ انقلاب اسلامی، ملت ایران از آزمون‌های دشوار سربلند بیرون آمدند، این بار نیز با اتکا به همان روحیه ایمان، مقاومت و وحدت، مسیر پیشرفت و اقتدار ایران اسلامی را ادامه خواهند داد.

انتهای پیام