محبوبه عرب‌احمدی، مدرس مدرسه علمیه امام جعفرصادق علیه‌السلام شاهرود به مناسبت سالروز ولادت امیر المومنین حضرت علی (ع) در گفت و گو با ایکنا از سمنان با بیان اینکه حضرت علی (ع) در عین حال که اسوه شجاعت و فرماندهی در میدان نبرد بودند، نماد عرفان و زهد در عبادت نیز محسوب می‌شوند گفت: این توازن بی‌نظیر بین «سیاستمدار مقتدر» و «عارف واصل» نقش مهمی در هدایت جامعه داشتند زیرا امام علیه تجسم کامل «انسان کامل» در عرصه‌های مختلف بودند.

وی ادامه داد: این توازن حضرت در جنبه‌های یاد شده ریشه در عواملی مانند وحدانیت هدف، عبادت به مثابه بصیرت، عدالت به مثابه عبادت و  هدایت جامعه دارد که بر این اساس حضرت هم درسیاست و هم درعبادت، رضای الهی و تحقق عدالت را هدف خویش قرار داده بودند و قدرت درمنش ایشان، وسیله‌ای برای اقامه حق بود نه هدفی برای جاه‌طلبی.

این مدرس حوزه و دانشگاه با تأکید بر اینکه عبادات طولانی وعمیق امام «نماز شب ودعا وذکر و….» منبع بصیرت ، صبر و اتصال به منبع لایزال الهی بود که ایشان را درمواجه با سخت‌ترین چالشهای حکمرانی مقاوم و بی‌طمع ساخت اظهار کرد: برای امام، اجرای عدالت در جامعه عین عبادت بود. حکومت در منش ایشان میدانی برای تجلی اخلاق و تقوا محسوب می‌شد.

عرب‌احمدی بیان کرد: این تلفیق به جامعه نشان داد که قدرت سیاسی زمانی مشروع و الهی است که با تقوا، زهد و عدالت عجین شده باشد که ایشان با زندگی خویش ثابت کردند که می‌توان در اوج قدرت، با فقرا شریک بود و در عین اداره کشور عارفانه زندگی کرد و این سبک زندگی حکومت را از سلطه‌گری به خدمتگزاری تبدیل کرد.

به گفته وی؛ اما اثرات این دوبعد از دو جهت قابل بررسی است ابتدا نقش ایشان درسطح فردی و الگوسازی «تربیت انسان کامل» و سپس درسطح حکومتی و مدیریت جامعه «سیاست عادلانه و مبتنی برتقوا» که درسطح فردی، حضرت الگوی انسان مومن مسئول و عابد فعال را به جامعه ارائه دادند و جامعه می‌دید که می‌توان درعین اوج عبادت و زهد درمیدان مدیریت و جنگ نیز حضور موثر داشت و از طرفی عرفان و زهد امام مردم را مطمئن کرد که قدرت و ثروت او را فریب نمی‌دهد و حکومتش حکومت خدا است نه سلطه. این اساس مشروعیت اخلاقی حکمرانی حضرت بود.

مدرس مدرسه علمیه امام جعفر صادق (ع) شاهرود با اشاره به اینکه در سطح حکومتی نیز امام در سخت‌ترین لحظات «مانند جنگ جمل ، صفین و شورشهای داخلی» باصبر و توکل و اتصال معنوی بحران‌ها را مدیریت کردند افزود: خطبه‌های ایشان در این مورد آمیخته با هشدار، اندرز و دعوت به بازگشت به قرآن است که بر این اساس مهمترین نقش سازنده امام را می‌توان در مواردی چون ارائه الگوی عملی حکمرانی الهی، ایجاد اعتماد و انسجام اجتماعی، حفظ اسلام ناب از انحراف و هدایت به سوی کمال جمعی مشاهده کرد. 

عرب احمدی  متذکر شد: عرفان روح سیاست امام بود و سیاست، میدان عمل عرفان او. این ترکیب جامعه را نه تنها در بعد مادی، بلکه در بعد معنوی نیز هدایت و ارتقا داد و آرمان شهر اسلامی «مدینه النبی» را درذهن‌ها وعمل‌ها نگه می‌داشت.

وی در پاسخ به این سوال که با توجه به نقش ایشان به عنوان مربی نسل اول مسلمان الگوی تربیتی امام علی (ع) برای جوانان امروز که درگیر سبک‌های زندگی متفاوت هستند، چه ویژگی‌های کلیدی دارد یادآور شد: الگوی تربیتی امام علی علیه‌السلام بر چند اصل مهم استوار است که برای جوانان امروز بسیار راه‌گشاست که شامل تربیت مبتنی برعقلانیت و منطق است امام در خطبه‌ها و نامه‌هایشان  همواره با منطق، استدلال و تفکر، مخاطب را به سوی حق هدایت می‌کنند که این برای نسل امروز که در معرض انبوه اطلاعات هستند، بسیار آموزنده است.

به گفته این مدرس حوزه؛ تربیت از طریق عمل و الگوسازی از دیگر الگوهای تربیتی امام است که براین اساس حضرت قبل از سخن گفتن با رفتار خود انسان تربیت می‌کردند. صداقت،‌ساده زیستی، شجاعت، عدالت ایشان بهترین درس عملی بود و توجه به تفاوت‌های فردی  که برخورد ایشان با افرادی چون مالک اشتر، کمیل، عمار و حتی مخالفان متفاوت و متناسب با سطح فکری و ظرفیت وجودی آنان بود.

وی تربیت و مسئولیت‌پذیری اجتماعی را از مهمترین شاخصه‌های تربیتی امام برشمرد و افزود:  امام همواره جوانان را به علم‌آموزی، تلاش، امربه معروف و نهی از منکر و حضور فعال و آگاه در جامعه تشویق می‌کردند که بر این اساس نامه حضرت به مالک اشتر و سفارشاتی که به ایشان داشتند، نمونه‌ای از تربیت مدیران مسئولیت‌پذیر است و تربیت توام با دلسوزی و محبت  که حضرت درعین قاطعیت، رابطه‌ای سرشار از محبت و دغدغه هدایت مردم و یاران را داشتند.

عرب‌احمدی در خصوص مهم‌ترین دستاوردی که امام علی (ع) در زمینه تثبیت مبانی فکری و کلامی در دوران فترت صدر اسلام به جای گذاشتند اظهار کرد: در دوران پرآشوب پس از رحلت پیامبر (ص) که انحرافات فکری و سیاسی آغاز شد، امام علی (ع) با دو اقدام بنیادین، اساس تفکر ناب اسلامی را استوار کردند که ابتدا حفظ و تبیین «توحید ناب» و «عدل الهی» در برابر جبرگرایان مانند خوارج و شبهات مربوط به صفات خدا، با استدلال‌های عمیق عقلی و قرآنی، توحید و عدل الهی را تبیین کردندکه خطبه‌های ۱ و ۹۰ نهج‌البلاغه نمونه‌های درخشان این مباح است.

مدرس مدرسه علمیه امام جعفر صادق (ع) شاهرود گفت:  تعریف و تثبیت «امامت» به عنوان رکن هدایت جامعه از دیگر اقدام بنیادین امام بود که در شرایطی که خلافت به مسیری غیر از وصیت پیامبر می‌رفت، امام با صبری حکیمانه اما با بیانات کوبنده در خطبه‌هایی چون خطبه شقشقیه، اصل «امامتِ آگاه، عادل و منصوب از سوی خدا» را به عنوان تنها مسیر حفظ اسلام ناب تبیین کردند که این کار، اساس مکتب شیعه را پی‌ریزی کرد و امام در نامه‌هایی چون نامه ۵۳ به مالک اشتر، مبانی حکومت‌داری مبتنی بر عدالت، رعیت‌پروری، اخلاق حرفه‌ای و مقابله با فساد را تدوین کردند که یک سند زنده و جاودان برای نظام‌های سیاسی است.

خبرنگار- اعظم نظری

انتهای پیام